Liefhebber Alex van der Hulst kiest om de week uit het cultuuraanbod in Nijmegen, en legt uit wat hot is en wat not. Deze keer: de fototentoonstelling Lens in het Wereldlab in de Nieuwe Honig.

Vanwege een vechtscheiding bevond ik me vlak naast de Waal. Het Afrika Museum heeft namelijk ruzie met het Wereldmuseum en de twee zijn inmiddels gescheiden van tafel en bed, in hun geval behuizing en collectie. Waar je zou verwachten dat de meeste paters tegenwoordig zijn gaan hemelen ofwel diep in de geriatrie zitten, bleek er in Berg en Dal nog een clubje te zitten dat flexibel genoeg was om een voet dwars te zetten. Het Wereldmuseum zit nu tijdelijk aan de Waal.

Het terrein en de gebouwen, die het Afrika Museum vormen, zijn eigendom van de paters van de Heilige Geest. Deze missionarissen hebben een collectie van 8.000 stukken, “alles eerlijk aangekocht en gekregen”, aldus een woordvoerder in NRC. Je hoeft geen minor kolonialisme te hebben gevolgd om te gniffelen om een dergelijke uitspraak. Toen het Nijmeegse Wereldmuseum (als Wereldmuseum verenigd met de volkenkundige musea van Leiden, Rotterdam en Amsterdam) nog huurder en uitbater van het Afrika Museum was, dacht men daar ook het zijne van. Er werden pogingen gedaan verbindingen te leggen met hedendaags Afrika en wat aandacht af te leiden van de lemen boerenhutjes op het terrein.

Dat leidde uiteindelijk tot de scheiding. De paters keken waarschijnlijk verlekkerd naar het curieuze Missiemuseum in Steyl en wilden meer aandacht voor de stoffige (en dubieuze) collectie, terwijl het Wereldmuseum de vlucht naar voren had genomen. Nu zit het Wereldmuseum dus zonder gebouw en ook de collectie werd door de rechter aan de paters toegewezen. Op hun beurt zitten die weer zonder subsidie of vrijwilligers, dus de oude locatie zit al jaren dicht.

Zijn er dan alleen maar verliezers? Dat zeker niet, want Nijmegen heeft dankzij deze situatie nu een Wereldlab. Tot er een nieuwe locatie is gevonden, verkent het museum de mogelijkheden. Op dit moment bevindt het Wereldlab zich in de Nieuwe Honig. Dat is het plukje gebouwen dat nog over is van het Honig-terrein waaromheen nieuwe woontorens in elkaar worden gezet. Huidige trekpleister van het Wereldlab is de fototentoonstelling Lens. Niet alleen indrukwekkend, ook nog eens gratis.

De expositie heeft als thema CROWDS (“waar individuen oplossen in een groter geheel”), maar dat is soms ver verwijderd van wat er te zien is, hoe goed de begeleidende tekstjes de foto’s ook in de mal van het thema proberen te buigen: “hier wordt de crowd intiem”. Dat doet niks af aan de kracht van het werk van de vier kunstenaars. Zij reageren met eigen werk op de enorme fotocollectie van het Wereldmuseum.

Het sterkste werk komt van Samaa Alu Allaban die Palestijnse (varianten van) gerechten, met bijbehorende recepten en foto’s, plaatst tegenover de hongersnood in Gaza. Nog sterker vond ik Michelle Piergoelam die eigen foto’s plaatst tegenover oude foto’s uit de collectie die gemaakt zijn op of rond de grote rivieren van Suriname. Op die oude foto’s zie je alleen maar mensen op de rug of in de verte, alsof de makers een soort voorbestemde schuld in hun blik hadden. In de foto’s van Piergoelam zie je juist de verlichtende flits in het donker.

Krijg je er na Lens nog niet genoeg van dan kun jij bij de overburen van de galeries Bart, Ruis en Rosies binnenlopen. Maar beter nog fiets je even een stukje verder stroomafwaarts naar Expo Bart op het Nymaterrein. Niet alleen hangt daar tot volgende week nog wat werk van het geweldige Nijmeegse talent Khattar Shaheen, maar ook kun je tot 21 juni het werk Stoelendans van Jelle Mastenbroek zien. Het is niet vaak dat schrijven over beeldende kunst een spoiler kan bevatten, maar dat is in het geval van Stoelendans wel zo. Ik zeg er dus niks over behalve dat ik hard moest lachen en ik me nog steeds verwonder over de ervaring.

Wereldlab (Waalbandijk 14) en Expo Bart (Waalplein 6) zijn open van donderdag tot en met zondag tussen 12:00 uur en 17:00 uur. Lens loopt door tot 28 juni, Stoelendans tot 21 juni. Toegang is gratis.