Ook voor de Nederlandse insecten is het vijf voor twaalf

15-05-2018

Ook in Nederland is het aantal insecten de afgelopen decennia dramatisch gedaald. Dat blijkt uit onderzoek van onder andere de Radboud Universiteit, nadat eerder onderzoek in Duitsland een zelfde ontwikkeling liet zien. De Nijmeegse bioloog Eelke Jongejans, betrokken bij het onderzoek, licht toe.

Nadat bekend werd dat in Duitsland de insectenpopulaties dramatisch afnamen (76 procent in 27 jaar) wilde Natuurmonumenten weten hoe moeilijk de insecten in Nederland het hebben. De organisatie klopte daarom aan bij wetenschappers van de Radboud Universiteit en het EIS (het Kenniscentrum Insecten).

Maar voor het meten van de ontwikkeling van insecten zijn degelijke, langlopende datasets nodig. ‘De Vlinderstichting had zo’n dataset tot zijn beschikking’, zegt bioloog Eelke Jongejans. ‘Die kon al gauw bevestigen dat de bevindingen in Duitsland ook golden voor de Nederlandse vlinders.’

De onderzoekers stuitten op nog twee belangrijke datasets: één over nachtvlinders in De Kaaistoep – een natuurgebied vlakbij Tilburg – en een andere set over loopkevers in Drenthe. ‘Dat die datasets er zijn is te danken aan vrijwilligers die soms al tientallen jaren toegewijd zijn om het aantal insecten meten’, zegt Jongejans. ‘Met deze veld-experts hebben we de data besproken om analyses op te zetten.’

Die wijzen uit dat de nachtvlinders in Kaaistoep en de kevers in Drenthe het evenmin gemakkelijk hebben. Die populaties zijn met respectievelijk 54 procent en 72 procent gedaald.

Alarm

Onlangs bevestigde een Wagenings rapport al dat het onderzoek vlak over de grens in Duitsland, waar Jongejans ook bij betrokken was, voldoende robuust was om conclusies te kunnen trekken over de insectenpopulaties in Nederland. Nu komt daar het onderzoek in opdracht van Natuurmonumenten bij. ‘Het zijn alarmerende signalen op alarmerende signalen’, zegt Jongejans.

Aan de wetenschap de taak om nog meer in te zetten op monitoring. Daarnaast is het zoeken naar de factoren die bepalen waardoor de insecten het zo moeilijk hebben. ‘We hebben vooral nog factoren kunnen uitsluiten’, zegt Jongejans. ‘Een groeiend aantal internationale studies maakt echter aannemelijk dat de intensieve landbouw een belangrijke rol speelt, maar we kunnen nog niet precies de vinger op de zere plek leggen.’

Belangrijk is dat politiek en maatschappij ondertussen niet stilstaan. ‘We kunnen niet nog dertig jaar wachten om er dan achter te komen dat we te laat zijn.’

Geef een reactie

Vox Magazine

Het onafhankelijke magazine van de Radboud Universiteit

lees de laatste Vox online!