Er zou een geheime afspraak zijn tussen de coalitiepartijen: als er niet genoeg bezuinigd wordt op Sociale Zaken, krijgt het ministerie van Onderwijs een korting voor de kiezen die kan oplopen tot 1,2 miljard euro. Of het echt zover komt valt te bezien.

Het originele plan van de coalitie was als volgt: de minister van Sociale Zaken ging fors bezuinigen op de sociale zekerheid en het ministerie van Onderwijs kreeg er tot 1,5 miljard euro bij. Nu meldt de NOS dat de rollen misschien worden omgedraaid.

De reden? Het kabinet heeft de bezuinigingen op de sociale zekerheid geschrapt. Dat kost veel geld en dat moet ergens vandaan komen. De minister van Sociale Zaken gaat nu alsnog met de vakbonden om tafel over hervormingen van de sociale zekerheid. Maar als dat onvoldoende geld oplevert kan de rekening bij OCW neergelegd worden.

Dat hebben de coalitiepartijen achter gesloten deuren met elkaar afgesproken, aldus de NOS. Een journalist van de Telegraaf bevestigde dat gisteravond bij RTL, in de talkshow van Renze Klamer. De daar aanwezige D66-fractieleider Jan Paternotte ontkende de afspraak niet. Wel beloofde hij er alles aan te doen om niet op onderwijs te bezuinigen.

Extra geld vanwege inflatie

De ‘geheime’ bezuiniging zou lopen via de zogenoemde prijsbijstelling: dat is het extra geld dat ministeries jaarlijks krijgen om de inflatie te corrigeren. Geef je dat als kabinet niet, dan ben je in feite aan het bezuinigen.

Gisteren werd al bekend dat de extra investeringen van deze coalitie in het mbo, hbo en wo niet meegroeien met de inflatie. Dat levert een bezuiniging op van enkele tientallen miljoenen. In de geheime deal gaat het over de inflatiecorrectie van de gehele OCW-begroting. Dan zou de bezuiniging dus ruim een miljard euro bedragen vanaf 2031, stelt de NOS.

Voor het blok

De deal verhoogt de druk op D66: de partij profileert zich graag als onderwijspartij. Maar ook de vakbonden en oppositiepartij PRO worden voor het blok gezet: als de gesprekken over de hervormingen van de sociale zekerheid niets opleveren, dan zullen ze medeverantwoordelijk worden gehouden voor bezuinigingen op het onderwijs.

Maar de korting van 1,2 miljard euro staat nog lang niet vast. Meerdere partijen onderhandelen erover en een besluit over de prijsbijstelling wordt pas in het voorjaar genomen. Niemand weet hoe de politieke en economische situatie er dan uitziet.

Tekst: Olmo Linthorst (HOP)