Canada bij de EU: uitwisseling studenten en volledige deelname Horizon in het verschiet
-
Canada. Foto: Unsplash/Igor Kyryliuk & Tetiana Kravchenko
Canada onderhandelt met de EU over het uitwisselen van studenten via Erasmus+ en over intensievere wetenschappelijke samenwerking. Het land wordt misschien een nieuw soort EU-lid.
Canada is woensdag door Ursula von der Leyen uitgenodigd om als eerste land ter wereld ‘geassocieerd lid’ van de EU te worden. Dat deed de EU-commissievoorzitter tijdens haar jaarlijkse toespraak in het Europees Parlement, in aanwezigheid van de Canadese premier.
Hoe een ‘geassocieerd lidmaatschap’ eruitziet weet nog niemand. Het bestaat immers nog niet. Maar Canada is verwikkeld in een handelsoorlog met de Verenigde Staten en alleen al daarom lonkt een sterkere band met Europa.
De EU en Canada hebben al langer afspraken over bijvoorbeeld mensenrechten, veiligheid en vrijhandel. Daarnaast werken ze al decennia samen op het gebied van wetenschap en technologie.
Erasmus+ en Horizon
Volgens EuroNews wordt er nu onderhandeld over deelname aan Erasmus+. Met hulp van dat programma trekken jaarlijks zo’n 1,5 miljoen studenten de grens over.
Ook praat Canada over verdere deelname aan wetenschapsprogramma Horizon. Canada is sinds 2024 gedeeltelijk aangehaakt: Canadese onderzoekers mogen samenwerken met Europese partners, maar kunnen bijvoorbeeld nog geen individuele beurzen aanvragen voor hun werk in Canada.
De EU zet Horizon vaak in als diplomatiek bindmiddel. Zo zijn in de laatste paar jaar ook Japan, Zuid-Korea, Nieuw-Zeeland en Egypte toegetreden tot het Europese miljardenfonds. Met Australië, Kazachstan en India voert de EU gesprekken.
Tekst: HOP/Olmo Linthorst
Hans Unger schreef op 18 september 2026 om 15:28
Een ‘geassocieerd lid’ is misschien iets nieuws, maar ‘geassocieerde staten’ heeft de EU, en voor haar de EG en de EEG, al sinds de oprichting in 1957. Toen in 1960 een groot aantal Afrikaanse voormalige Britse en Franse koloniën zelfstandig werden, werden die, in ieder geval de Franse, kort daarna ‘geassocieerde staat’. Het ging voor die staten vooral om handelsvoordelen, en voor Frankrijk/de EEG om de band met de voormalige koloniën te behouden (“la Francophonie”).
De status van ‘geassocieerd lid’ kan van alles inhouden. Net zoiets als een ‘waarnemer’-status bij de Raad van Europa, of de VN: wel meepraten maar niet meestemmen. Of handelsvoordelen zonder volledige implementatie van de EU-regelgeving, en zonder stemrecht in de Europese organen.
Europa is op zoek naar nieuwe bondgenoten. Nederland ook: minister Veldkamp van het kabinet-Schoof is naar een SEATO-top geweest om te praten met o.a. Indonesië en Korea. Het lijkt mij een slimme ontwikkeling. Heet dat in de marketing of bedrijfskunde niet diversificatie: spreiding van je economische activiteit, hetzij aan de voorkant hetzij aan de achterkant.