Voor veel Nijmegenaren is oorlog een ver-van-mijn-bedshow. Maar niet voor Yurii Baranenko (21), student rechten. Hij vluchtte uit Oekraïne en organiseert inzamelingsacties voor zijn vaderland, bijvoorbeeld door de Amsterdam Marathon te lopen.

‘Rond vier uur in de ochtend werd ik wakker van een hard geluid. Ik dacht eerst dat het vuurwerk was, maar realiseerde me dat het wel een raar tijdstip was om vuurwerk af te steken. Er klonken meer knallen, en in huizen in onze straat gingen de lichten aan. Op Telegram verscheen binnen een paar minuten een lawine aan berichten. De Russen waren op 24 februari 2022 mijn stad Charkiv aan het bombarderen.

In de supermarkten ontstond al snel een tekort aan alles. We moesten in de rij staan om nog iets te kunnen kopen. Toen ik daar op een dag ook stond, sloeg er een bom in op een huis achter de winkel. Toch bleef iedereen staan, want de behoefte aan voedsel was groter dan de angst. Het enige product dat nog royaal in de schappen lag was een kaas met de naam ‘Russische kaas’. Dat wilde niemand kopen.

Overleven

De eerste tijd na de inval was niemand bezig met school of werk, we waren te druk met overleven. Dat veranderde toen ik met mijn moeder aankwam in Middelburg. We dachten er een maandje te blijven, maar toen dat veel langer werd, ben ik naar het University College Roosevelt gegaan.

In Zeeland heb ik verschillende inzamelingsacties gedaan voor Oekraïne. Ik liep de marathon van Amsterdam en organiseerde filmavonden waarmee ik in totaal achtduizend euro heb opgehaald. Daarmee konden we protheses voor soldaten betalen. Vanaf een afstand kan ik zo toch mijn land helpen.

‘Mijn vader heb ik al vier jaar niet gezien, hopelijk komt hij deze zomer op bezoek in Nederland’

In Charkiv studeerde ik economie, maar in Nederland ben ik overgestapt naar rechten vanwege het gevoel van onrechtvaardigheid dat ik had overgehouden aan de oorlog. Mijn moeder is na een half jaar teruggegaan naar Charkiv. Heel veel gebouwen rondom onze flat zijn kapotgeschoten. Ons huis staat er gelukkig nog.

Mijn vader heb ik al vier jaar niet gezien, hopelijk komt hij deze zomer op bezoek in Nederland. Mijn moeder is hier regelmatig. We weten dat we in verschillende werelden leven, maar proberen elkaar zo goed mogelijk te begrijpen.

De eerste tijd hier schrok ik nog van het geluid van een overvliegend vliegtuig, dat is al lang voorbij. Als ik met mijn moeder in een Nederlands park wandel en ze ziet kraaien vliegen, zegt ze hoe fijn het is om gewoon naar ze te kunnen kijken zonder dat ze bedenkt dat die net hebben gegeten van ontbindende lichamen op een slagveld verderop.

In Charkiv hebben ze vaak langere tijd geen water en stroom. Mijn kat heeft het meeste last van de kou, zei mijn moeder laatst. Veniamin heet hij en hij is dertien. Ze heeft een elektrische deken voor hem gekocht.’