Decaan letterenfaculteit stapt op: ‘De richting waarin de universiteit zich beweegt wordt bepaald door consultants’
-
Paula Fikkert. Foto: Dick van Aalst
Letterendecaan Paula Fikkert stopt. In een mail aan alle faculteitsmedewerkers schrijft ze dat ze haar werk als onderzoeker en decaan niet langer kan combineren. Daarnaast is ze het niet eens met de koers die het universiteitsbestuur vaart.
Paula Fikkert, sinds maart 2024 decaan van de letterenfaculteit, heeft vandaag aangekondigd dat ze stopt met haar bestuursfunctie. Dat deed ze in een mail aan alle faculteitsmedewerkers. Ze noemt twee redenen voor haar voorgenomen afscheid: het binnenhalen van een ERC Synergy Grant, waardoor ze te weinig tijd heeft voor het besturen van de faculteit, en haar onvrede over de manier waarop de nieuwe strategie van het College van Bestuur tot stand is gebracht – ‘en dat het niet is gelukt om die te verbinden met de kernwaarden van de universiteit’.
Creativiteit en nieuwsgierigheid
‘De richting waarin de universiteit zich beweegt wordt niet langer bepaald door onze eigen academici maar door consultants’, schrijft de taalwetenschapper in het bericht. ‘Zij stellen KPIs (meetbare indicatoren, red.) op die vooral gericht zijn op de doelmatige inzet van personeel en financiën, en efficiënt opleiden van studenten. De kracht van een universiteit zit voor mij in de creativiteit en wetenschappelijke nieuwsgierigheid van de mensen die de academie vormen.’
Fikkert hielp als commissievoorzitter mee bij het ontwikkelen van de universitaire visie van Erkennen en Waarderen. Daarin staan zorg voor de mens en de menselijke maat centraal. Die zijn volgens de visie essentieel om mensen goed te laten functioneren, zowel medewerkers als studenten. ‘Dit vind ik te weinig terug in de toekomstplannen van de RU’, staat te lezen in de kritische mail van Fikkert.
Tijd tekort
Ze meldt ook dat ze zelf geen goed voorbeeld is voor de faculteit, omdat ze zowel met haar werk als onderzoeker als in haar functie als decaan tijd tekortkomt. Bij haar aanstelling zei ze tegen Vox dat ze niet wilde dat mensen zich onder haar leiding over de kop werkten. Uit het interview van toen: ‘Het allerbelangrijkste vind ik dat mensen hier met plezier komen werken, dat ze niet ziek worden van het vele werk en dat er een veilige werkomgeving is. Ik hoop dat we dat kunnen bereiken.’
Ze sprak toen ook al uit dat ze geen goed voorbeeld was voor haar medewerkers, maar hoopte dat wel te worden. In die missie is ze niet geslaagd. Ongeveer een half jaar na haar aantreden als decaan kreeg ze de prestigieuze Europese beurs om onderzoek te doen naar de relatie tussen klank, schrift en taalkennis. ‘De komende vijf jaar ga ik daar hard aan werken en daar kijk ik naar uit, want ik ben in essentie meer een academicus dan een bestuurder’, schrijft ze.
Onderzoeksdirecteur
Fikkert volgde in 2024 José Sanders op als decaan. De laatste werd rector magnificus. Fikkert werkte toen al 25 jaar op de Nijmeegse universiteit. Sinds 2007 is ze hoogleraar Eerste Taalverwerving en Fonologie bij het Centre for Language Studies (CLS) en verbonden aan de opleiding Nederlands Taal en Cultuur. Eerder was zij onderzoeksdirecteur van het CLS en lid van het Social Sciences and Humanities-bestuur van wetenschapsfinancier NWO.
Paula Fikkert laat weten dat ze het een moeilijke beslissing vond om te stoppen als decaan. Ze blijft nog aan tot er een opvolger is gevonden.
Henk schreef op 27 mei 2026 om 08:01
Wat een dappere en principiele stap.
Deze mevrouw snapt waar het echt om moet gaan in het hoger onderwijs.
Consultants verbieden.
Johan Oosterman schreef op 27 mei 2026 om 09:14
Bij het lezen van dit bericht beseffen we dat we Paula Fikkert als decaan gaan missen, en ondertussen zijn we blij dat ze terugkeert bij de afdeling Nederlands waaraan we verbonden zijn. De zorg over het beleid van de universiteit, de tweede reden die ze geeft voor haar vertrek als decaan, delen we. Ook wij hebben zorgen over de weg die de universiteit inslaat, waarbij het fundament van de academische gemeenschap die we vormen, meer en meer wordt aangetast door een beleid dat in belangrijke mate gedreven lijkt door louter bedrijfsmatige overwegingen en dat te weinig oog heeft voor de universiteit als gemeenschap van waarden.
Lotte Jensen, Jos Joosten, Margot van Mulken, Marc van Oostendorp, Johan Oosterman (allen hoogleraar bij de afdeling Nederlandse Taal en Cultuur).
Frans Nies schreef op 28 mei 2026 om 12:16
Is de door Johan Oosterman c.s. geuite bezorgdheid dat het beleid “in belangrijke mate gedreven lijkt door louter bedrijfsmatige overwegingen” waarbij men “te weinig oog heeft voor de universiteit als gemeenschap van waarden” niet een welhaast onvermijdelijk gevolg van het feit dat steeds vaker politici na hun Haagse carrière elders emplooi zoeken? Bij hun aanstelling is dan waarschijnlijk het veronderstelde netwerk belangrijker dan betrokkenheid bij de sector of het instituut. In het specifieke geval van de huidige voorzitter laat haar cv zien dat zij in het verleden nimmer blijk heeft gegeven van grote affiniteit met het (academisch) onderwijsveld en/of de Radboud Universiteit in het bijzonder.
Frans Nies, kunsthistoricus PhD
Ronald Sevenster schreef op 27 mei 2026 om 12:58
Bovendien is de universiteit politiek totaal verziekt en heerst er een totalitaire denkklimaat dat onafhankelijk onderzoek niet ten goede komt. Er zouden veel meer docenten en onderzoekers de eer aan zichzelf moeten houden.
Een ongeruste medewerker schreef op 27 mei 2026 om 14:18
Moedig dat dit zo openlijk benoemd wordt. Hopelijk spreken meer mensen binnen de universiteit zich hierover uit. Alleen door zulke signalen openlijk te laten horen kunnen we misschien samen een vuist maken tegen een ontwikkeling waarin efficiëntie en management belangrijker lijken te worden dan academische waarden en de menselijke maat.
L.J. Lekkerkerk (Hans) schreef op 28 mei 2026 om 12:20
Henry Mintzberg, bedrijfskundig onderzoeker, auteur met goeroestatus (en ook consultant) schrijft over KPI’s en efficiency, het makkelijk meetbare economische aspect waarbij je voorbijgaat aan de essentie, de bedoeling van een organisatie:
“So beware of efficiency, and of efficiency experts, as well as of efficient education, health care, and music, plus any organization enamored with measurement.” (Henry Mintzberg (2023) Understanding organizations … finally. Structuring in sevens. p.154)
Deze consultant moet mw Fikkert zeer aanspreken.
Hannelies Linders schreef op 28 mei 2026 om 12:24
Diep, diep respect voor Paula Fikkert (en een knuffel!). Dames en heren hoogleraren: sta alsjeblieft met haar op tegen managers, bureaucraten en technocraten. Ooit was onze universiteit een echte academie. Moge zij weer naar die status terugkeren!!!
Hannelies Linders schreef op 28 mei 2026 om 12:32
Diep, diep respect (en een knuffel!) voor Paula Fikkert. Dames en heren hoogleraren: sluit u alstublieft aan bij haar protest tegen de technocratische en bureaucratische managers cultuur die onze universiteit in de top treft. Ooit was zij een echte academie, laat haar tot die status terugkeren!
dr.ir. L.J. Lekkerkerk (Hans) schreef op 28 mei 2026 om 12:52
Stel …. dat een Universiteit met een Faculteit der Management-wetenschappen op de campus het ‘practice what you preach’ zou herfomuleren in ‘practice what they (=FdM) teach’ en dat serieus zou nemen? Wat zou er dan veranderen aan de RU?
1) de buRUcratie zou drastisch verminderen; slechts ‘minimum critical specification’ in plaats van eindeloos gedetailleerde procedures voor HR en dikke OER-en
2) de doorgeschoten centralisatie van sterk uitgedijde stafkolommen zou gekeerd worden: ondersteuning vooral dicht bij degenen die het echte werk, ow/oz, doen. Bijv. geen email naar ICT-helpsdesk en wachten tot je ’ticket’ aan de beurt is, maar een mens hooguit één gang of verdieping bij je vandaan.
3) de werkdruk en stress zou door een veel slimmere structuur, met andere koppelingen tussen onderwijs(eenheden) en onderzoek(seenheden) allang geëlimineerd zijn als oorzaak voor te hoog ziekteverzuim,
4) de volstrekt intransparante middelenverdeling (decennia lange klacht van de medezeggenschap) met historisch vergroeide rechten op geld zou eindelijk als verwerpelijk voorbeeld van ‘creatief boekhouden’ plaatsmaken voor volstrekte helderheid voor welke activiteiten de RU geld krijgt en het geld dus ook aantoonbaar aan die activiteiten besteden of transparant zijn in de herverdeling naar verliesgevende activiteiten, bijv. opleiding met onvoldoende bekostiging door te kleine aantallen studenten, die je als ‘brede uni’ wil houden.
5) niet langer zouden leidinggevende taken in vakgroepen vrijwel uitsluitend toevallen aan hoogleraren die daar niet voor opgeleid zijn, daar eigenlijk niet voor kiezen en waar ze al helemaal geen bewezen kwaliteiten voor hebben. Die goede onderzoekers moet je hun tijd niet laten voldoen door ze regel- en coördinatietaakjes te geven. In de R&D-wereld hebben ze het dual-ladder systeem als oplossing voor ‘loose a good researcher to get a lousy manager in return.’
enzovoorts enzoverder
Ter relativering merk ik nog op dat er bij mijn weten geen enkele organisatie of bedrijf is die geheel managementwetenschappelijk state-of-the-art is, maar de RU zit daar veel en veel verder van af dan nodig is, met alle ellende vandien.