Elke week een schilderijtje maken van een Nijmeegse wijk. Die opdracht gaf schilder Diederik Grootjans zichzelf voor het jaar 2026. Donderdag stond hij met zijn ezel op de campus. 'Het bevredigende van dit werk is dat er op een simpel plankje binnen vier uur iets groeit dat er eerst niet was.'

10.28 uur: Wolken of zon?

Wolken, zon. Wolken, zon. Die afwisseling aan de hemel maakt het lastig voor schilder Diederik Grootjans (66): welk weertype moet hij nu verwerken in zijn schilderij?

‘Ik kies zon’, zegt hij, turend naar de lucht. ‘Het sterke contrast tussen dat grijze gebouw en het groen van de bomen vind ik mooi.’

Grootjans maakte dit jaar al 38 schilderijtjes van Nijmeegse wijken. De universiteitscampus is nummer 39.  De opdracht die hij zichzelf op 1 januari gaf was: elke week een werk. Ook bij sneeuw en regen gaat hij op pad.

‘Ik ben blij dat de droogte van de zomer voorbij is’, vertelt hij. ‘Als het weer verandert, zit er meer afwisseling in de luchten.’

De tenen in zijn sandalen zijn bruin van de vele uren zon die hij meepakte. Vandaag heeft hij zijn ezel onder de loopbrug van het Maria Montessorigebouw geplaatst, omdat er regen is voorspeld.

Verf en kwasten nam hij mee in zijn fietstas. Plus vijf bananen. ‘Dat is het enige wat ik eet als ik aan het werk ben.’ Een schilderijtje maken kost hem tussen de drie en vier uur.

11.24 uur: Het Erasmusgebouw staat

Het Erasmusgebouw staat. Elf verdiepingen, de rest valt buiten het schilderij. ‘Ik heb een heerlijk kopje koffie gekregen van de man achter de balie van het Maria Montessorigebouw’, vertelt hij opgetogen terwijl hij een blauwe mok in de lucht houdt.’

Het laatste oude gebouw van wat ooit de Thomas van Aquinostraat was, prijkt aan de rechterkant van het werk-in-wording. Ooit liep hij hier zelf, als sociologiestudent. Vreselijk vond hij het.

‘Ik was een heel slechte student.’ Hij haalt zijn kwast even van het mdf-plankje om te vertellen over een plaatje dat hij tijdens zijn studie te zien kreeg. Het hoorde bij een voorlichting over baanmogelijkheden na de opleiding. ‘Het was een foto van een kantoor waar die man als onderzoeker werkte. Met een computer voor zich en zo’n stellingkast op de achtergrond. Ik kon alleen maar denken: o, wat erg.’

De kunstloopbaan van Grootjans begon als schildermodel, tijdens zijn studie ging hij zelf schilderen. De kunstacademie bezocht hij nooit. Toen hij zijn studie sociologie voortijdig afbrak, bleef hij in Nijmegen wonen.

Grootjans houdt er van om realistische taferelen te schilderen, zoals een kruispunt in de regen. Maar hij maakt ook werk in opdracht van bruidsparen – hij is dan aanwezig op het feest en legt in acryl vast wat hij ziet – en was tot voor kort schilderdocent.

Hij omschrijft zichzelf als een schilder die redelijk snel tevreden is. Niet ellenlang blijven mieren over een schilderij en niet te streng zijn voor jezelf. Hij schildert om zichzelf een plezier te doen, zegt hij, en die gedachte geeft hem lucht. ‘Het is niet dat ikzelf ten dienste sta van de schilderkunst, de schilderkunst staat ten dienste van mij.’

12.30 uur: Duimpje omhoog

Het regent. In het echt dan. Op het schilderij is het nog droog – de bomen hebben witte puntjes gekregen op de bladeren die verlicht worden door de zon. Of hij ook studenten in het campusdecor gaat schilderen, weet hij nog niet. Ze zóuden daar kunnen lopen, op het pad dat hij al heeft geschilderd, zoals dat nu in de werkelijkheid ook het geval is. ‘Ik denk er nog even over’, zegt hij.

Een enkeling spreekt hem aan tijdens zijn werk. Vraagt wat hij doet, voor wie, en of hij het erg vindt als er een foto wordt gemaakt.

‘Alleen maar leuk. Als je in de publieke ruimte staat, moet je niet verbaasd zijn als iemand een praatje gaat maken.’

Via zijn penseel leerde hij Nijmegen dit jaar op een nieuwe manier kennen. In de wijken waar de mensen zichtbaar minder te besteden hebben, wordt hij minder aangesproken, is hem opgevallen. ‘Daar draait ook weleens iemand een autoraampje omlaag om zijn duim op te steken, maar het is anders.’

13.36 uur: Bevredigend werk

Grootjans eet een tweede banaan, ‘anders val ik om’. Van een afstandje bekijkt hij zijn schilderij, dat nu echt af is. Mét mensen erop. Zijn weergave kwam toch dichterbij de realiteit als hij er studenten in schilderde, vond hij.

‘Het bevredigende van dit werk is dat er op een simpel plankje binnen vier uur iets groeit dat er eerst niet was. Het is een hele efficiënte manier van iets uit je handen laten komen. Dat vind ik fijn.’

Met het schilderij in zijn fietstas rijdt hij zo naar huis in Nijmegen-Oost om nummer 39 bij de andere stadskunstwerken te zetten. Daarna krijgt het werk een plekje in het regionaal archief, waar al meer stadsschetsen van Grootjans geëxposeerd worden.

Als hij in december alle 52 schilderijen klaar heeft, komt er een overzichtstentoonstelling in bibliotheek Mariënburg. Alle kunstwerken zijn te koop voor 350 euro. ‘Maar sommige zijn al gereserveerd.’

Of hem nog iets opviel nu hij een halve dag op de universiteitscampus tussen de studenten heeft gestaan? ‘Ja, dat er heel veel Engels wordt gesproken. Dat was in mijn tijd niet zo.’