Uitzonderlijk: de ramadan en het katholieke vasten vallen dit jaar samen. Beide tradities hebben meer overeenkomsten dan verschillen, merken de voorzitters van de Nijmeegse Moslimstudentenvereniging en de Katholieke Studentenvereniging in een dubbelinterview. ‘Ben jij vorig jaar 12 kilogram verloren tijdens het vasten? Dat is veel!’

In de ramadan zijn bepaalde onderdelen verplicht en andere aanbeloven, vertelt Alesso Dibinoudis (25), voorzitter van de Moslim Studentenvereniging Nijmegen (MSV). ‘In de avond naar de moskee gaan is bijvoorbeeld niet verplicht, maar het vasten wel. Dat betekent niet alleen dat je je moet onthouden van eten en drinken tussen ruim voor zonsopgang – voor het aanbreken van het ochtendgebed – en  zonsondergang, ook seksuele activiteit is bijvoorbeeld verboden.’

‘Katholieken vasten anders, binnen het huwelijk is het toegestaan om seks te hebben tijdens het vasten’, vult Roy Tijssen (20) aan. Hij is assessor externus van de Katholieke Studenten Nijmegen (KSN). Vox bracht beide studenten samen voor een dubbelinterview. ‘Zodra je in het huwelijk zit, wordt seks als heilig beschouwd en is het geen lust meer.’

‘Ook in de islam mag het alleen binnen het huwelijk’, zegt Dibinoudis. ‘Maar seksuele activiteiten onderbreken je vastenperiode wel. Na zonsondergang, wanneer het vasten wordt verbroken, mag het weer.’

Wat is voor jullie het belang van de ramadan en het vasten?

Alesso Dibinoudis: ‘De ramadan is de heilige maand waarin we vasten. Het hoofddoel is dichter bij God komen. Dat doen we door ons te onthouden van lusten, discipline op te bouwen en door ons te verdiepen in de religie: meer lezen in de Koran, gebeden verrichten en zondes vermijden. ’s Avonds is er in alle moskeeën een extra gebed, waarbij we door een deel van de Koran gaan. Aan het einde van de ramadan is de hele Koran gereciteerd.’

Roy Tijssen: ‘De vastenperiode duurt van carnaval tot en met Pasen en draait om drie pijlers: gebed, vasten en onthouding. Op Aswoensdag en op vrijdagen onthoud je je van vlees en eet je minder. Het voorschrift is anderhalve maaltijd per dag. Veel katholieken eten dan vis in plaats van vlees, McDonalds heeft zelfs speciaal voor katholieken een visburger ontwikkeld. Veel katholieken onthouden zich tijdens het vasten ook van andere dingen zoals schermtijd of sociale media. Sommigen verwijderen zelfs apps zoals Instagram.’

Heeft het vasten een impact op jullie studie en leven?

Tijssen (tot Dibinoudis): ‘Ik kan me voorstellen dat bij jullie het energieniveau een stukje lager ligt.’

Dibinoudis: ‘Dat verschilt van persoon tot persoon. Ik heb daar zelf geen last van, ik heb zelfs wat meer energie en concentratie. Al is deze ramadan redelijk eenvoudig. In een warme zomer, wanneer je van vier uur ’s ochtends tot tien uur ’s avonds moet vasten, is het veel moeilijker.’

Tijssen: ‘Ik eet wat minder, waardoor ik soms een energiedip heb. Maar nu ik meer bid, minder alcohol drink en minder aan mijn scherm gekluisterd ben, merk ik dat meer focus heb op mijn studie. Je bent wat vrijgeviger, je pakt weer goede gewoontes op die je tijdens de rest van het jaar probeert te behouden. Zo ga ik niet alleen op zondag naar de kerk, maar ook op weekdagen.’

Dibinoudis: ‘Ik zie veel overeenkomsten met de ramadan, waarvan het de intentie is om aan jezelf te werken. Als je tien jaar na elkaar meedoet, dan heb je heel wat goede gewoontes opgebouwd.’

Vermijden jullie tijdens deze periode bepaalde plekken waar veel studenten samenkomen zoals de kroeg of de Refter?

Tijssen, met een glimlach: ‘Katholieken zijn echte bier- en wijnliefhebbers, maar in de vastenperiode probeer je toch wat soberder te leven en goede gewoontes op te bouwen. Zelf ga ik bijvoorbeeld minder naar de kroeg.’

‘Ik kan me inbeelden dat sommige moslims plekken vermijden waar veel eten is’

Dibinoudis: ‘Ik kan me inbeelden dat sommige moslims plekken vermijden waar veel eten is, maar ik heb daar geen probleem mee. Alleen als je veel honger hebt, heb je daar last van.’

Verliezen jullie gewicht in deze periode?

Dibinoudis: ‘Misschien een beetje. Veel moslims vallen af, al zijn er evengoed moslims die zich ’s avonds volvreten.’

Tijssen: ‘Ik zie wel eens filmpjes van moslims die zich na zonsondergang op een kapsalon storten (lacht).’

Dibinoudis: ‘Die zijn er zeker, maar het is beter om dat niet te doen. Voor de profeet was het de traditie om één derde van zijn maag leeg te laten, omdat het anders minder gezond was. Dat horen wij als moslims ook te doen.’

Tijssen: ‘Vorig jaar ben ik twaalf kilo verloren in veertig dagen, maar dat is niet representatief voor alle katholieken.’

Dibinoudis: ‘Wow, dat is veel.’

Zijn jullie medestudenten zich bewust van het vasten en de ramadan?

Tijssen: ‘In Nederland is de ramadan toch wat bekender dan het vasten. Veel mensen zullen niet weten dat het vastenperiode is.’

Dibinoudis: ‘Dat denk ik ook. De afgelopen jaren is er meer aandacht voor de ramadan dan vroeger.’

Op welke manier merk je dat?

Dibinoudis: ‘Medestudenten spreken me er vaak op aan. En ze weten er meer over. Vroeger kreeg ik vaak de vraag: “Oh, maar mag je dan ook geen water drinken?” Nu weten de meeste studenten dat dat inderdaad verboden is tijdens het vasten.’

Tijssen: ‘Ik heb dat ook wel eens gevraagd aan klasgenootjes die moslim waren en die de hele dag niets dronken.’

Dibinoudis: ‘Misschien moet er ook wat meer aandacht voor de vastenperiode komen.’

Tijssen: ‘In het zuiden van Europa is er meer aandacht voor, in het noorden zijn er gewoon veel minder katholieken. Al merk ik vanuit de media wel een groeiende aandacht voor het katholicisme. Laatst werd ik bijvoorbeeld benaderd door een journalist van NPO2 voor een item over bekeerlingen.’

Doen jullie in deze periode bijzondere activiteiten met jullie verenigingen?

Tijssen: ‘Van Witte Donderdag tot Pasen komen we samen voor een Paasdriedaagse. Elke ochtend bidden we samen met een priester en we lopen ook de Kruisweg op de Heilige Landstichting, net buiten Nijmegen. Dan staan we stil bij de veertien staties uit de lijdensweg van Jezus, zoals dat hij aan het kruis wordt opgehangen. In de Goede Vrijdagmis lopen we om beurt naar het beeld van Jezus om zijn voeten te kussen, omdat hij heeft geleden. Zo gaan we het hele weekend door.’

Dibinoudis: ‘Wij doen juist minder activiteiten, omdat onze avonden al vol zitten met eten en naar de moskee gaan. We organiseren wel een Iftar en we houden een liefdadigheidsactie voor Palestina.’

Tijssen: ‘Wij verzamelen geld voor Kerk in Nood, een organisatie die opkomt voor kerken in oorlogsgebieden. Die missie loopt het hele jaar, maar toch wat meer tijdens het vasten.’

Wat vinden jullie van elkaars tradities?

Tijssen: ‘Wat ik mooi vind aan de islam, is de traditionele en strenge wijze waarop ze vasten. Bij katholieken is het allemaal wat flexibeler.’

Dibinoudis: ‘Ook al is onze manier van vasten anders, de insteek achter wat we doen is bijna hetzelfde. Beide tradities hebben verplichte en aanbevolen elementen, we doen meer in groep en we doen aan liefdadigheid. Hoe we het doen is misschien anders, maar in de kern lijkt het veel op elkaar.’

‘We geloven allemaal in God, al is ons godsbeeld anders, en daarom komt het vasten in essentie overeen’

Tijssen: ‘In de Abrahamitische religies, waaronder het jodendom, het christendom en de islam, is vasten altijd een gemeenschappelijk element geweest. We geloven allemaal in God – al is ons godsbeeld anders – en daarom komt het vasten in essentie overeen.’